Na jednej odpowiednio skonfigurowanej linii można produkować kilka różnych rodzajów batonów, m.in. batony zbożowe, granola, proteinowe, energetyczne, owocowe, daktylowe, orzechowe, nugatowe czy produkty częściowo lub całkowicie oblewane czekoladą. Zakres produkcji zależy jednak od właściwości masy, sposobu jej formowania oraz wyposażenia linii w dodatkowe moduły, takie jak tunel chłodniczy, urządzenie oblewające czy system dozowania kolejnych warstw. Dzięki temu producent nie musi ograniczać zakładu do jednego rodzaju wyrobu i może wykorzystać tę samą instalację do rozwijania kilku serii produktowych. Sprawdź, jakie możliwości może zapewnić dobrze dobrana linia do produkcji batonów.
Jakie batony można wytwarzać na jednej linii produkcyjnej?
Nowoczesne linie do produkcji batonów są często projektowane jako systemy modułowe. Oznacza to, że podstawowa część odpowiada za przygotowanie, formowanie i porcjowanie produktu, natomiast kolejne urządzenia można dopasować do receptury oraz sposobu wykończenia gotowego batona.
W zależności od zastosowanej technologii na jednej instalacji mogą powstawać między innymi:
- batony zbożowe,
- batony musli i granola,
- batony proteinowe,
- batony energetyczne,
- batony owocowe i daktylowe,
- batony orzechowe,
- batony z nasionami i ziarnami,
- batony nugatowe,
- batony wielowarstwowe,
- batony z dodatkiem lub polewą czekoladową.
Przemysłowe systemy mogą być konfigurowane tak, aby obsługiwać różne receptury, wymiary i struktury produktu. Przykładowo producenci linii technologicznych wskazują możliwość wykorzystania jednej konfiguracji do batonów proteinowych, energetycznych, owocowych, daktylowych, zbożowych czy orzechowych.
Nie oznacza to jednak, że każda maszyna pozwoli automatycznie wykonać wszystkie wymienione produkty. Najważniejsze jest dopasowanie technologii formowania do właściwości konkretnej masy.
Batony zbożowe, musli i granola
Batony zbożowe należą do produktów, które dobrze nadają się do wytwarzania metodą formowania ciągłej warstwy. Masa składająca się np. z płatków, preparowanego zboża, ziaren, orzechów lub suszonych owoców jest łączona ze składnikiem wiążącym, a następnie rozprowadzana na określoną grubość.
Typowy proces może obejmować przygotowanie składników, mieszanie, formowanie ciągłego pasa produktu, chłodzenie oraz cięcie wzdłużne i poprzeczne. W podobnej konfiguracji można zmieniać recepturę oraz wymiary gotowych batonów bez konieczności budowania odrębnej linii dla każdego wariantu.
Dzięki temu na jednej instalacji można produkować np. klasyczny baton musli, baton z przewagą orzechów, wariant z suszonymi owocami albo bardziej zwartą granolę.
Batony proteinowe i energetyczne
Ta sama linia może być również przystosowana do produkcji batonów proteinowych i energetycznych, jednak ich masa często zachowuje się inaczej niż mieszanina zbożowa.
Produkty wysokobiałkowe mogą mieć bardziej zwartą, plastyczną i lepką strukturę. Z tego względu w zależności od receptury wykorzystuje się system formowania warstwy albo ekstruzję, podczas której masa jest wypychana przez odpowiednio ukształtowaną dyszę, a następnie cięta na porcje.
Czy baton proteinowy można produkować na tej samej linii co granolę?
Jest to możliwe, jeśli konstrukcja linii została przewidziana do obsługi obu rodzajów mas. Nie każda receptura granoli i nie każdy baton proteinowy wymagają bowiem identycznego sposobu formowania.
W przypadku produktów z dużymi kawałkami płatków, ziaren i orzechów dobrze sprawdza się formowanie masy w szeroki pas, który później jest dzielony na batony. Przy gęstych i jednolitych masach proteinowych częściej wykorzystuje się rozwiązania umożliwiające ich kontrolowane wytłaczanie. Dostępne są również systemy łączące różne technologie w jednej kompletnej instalacji produkcyjnej.
Dlatego przed wyborem urządzeń warto przetestować konkretną recepturę zamiast kierować się wyłącznie nazwą produktu.
Batony owocowe, daktylowe i orzechowe
Linia do produkcji batonów może być również wykorzystywana do wyrobów opartych na owocach, daktylach, orzechach i nasionach. Tutaj ponownie duże znaczenie ma konsystencja masy.
Batony daktylowe i owocowe często tworzą zwartą, lepką strukturę, która może być formowana podobnie jak masa proteinowa. Do receptury można następnie dodawać orzechy, wiórki kokosowe, nasiona, owoce suszone czy inne składniki wpływające na smak i strukturę produktu.
W przypadku batonów zawierających całe orzechy połączone syropem lepszym rozwiązaniem może być natomiast przygotowanie i sprasowanie jednolitej warstwy, a następnie jej schłodzenie i pocięcie.
Zmieniając skład mieszanki, grubość warstwy oraz ustawienia zespołu tnącego, producent może więc poszerzać asortyment bez wymiany kompletnej instalacji.
Sprawdź ➡ maszyna do temperowania czekolady
Czy na tej samej linii można produkować batony w czekoladzie?
Tak, jeśli linia zostanie wyposażona w odpowiedni system oblewania oraz chłodzenia. Samo uformowanie batona stanowi wtedy tylko pierwszy etap produkcji.
Gotowy produkt może zostać:
- oblany czekoladą w całości,
- pokryty czekoladą wyłącznie od spodu,
- udekorowany pasami czekolady,
- pokryty innym rodzajem polewy,
- połączony z dodatkową warstwą smakową.
Po nałożeniu czekolady konieczne jest jej właściwe schłodzenie i ustabilizowanie przed pakowaniem. Przemysłowe rozwiązania do produkcji batonów mogą łączyć formowanie, oblewanie i chłodzenie w jednym ciągu technologicznym.
Pozwala to stworzyć na bazie tej samej receptury kilka różnych produktów. Jeden baton może być sprzedawany bez polewy, drugi z czekoladowym spodem, a kolejny jako wariant całkowicie oblany.
Batony nugatowe i produkty wielowarstwowe
Osobną grupę stanowią batony o bardziej rozbudowanej strukturze, np. produkty zawierające nugat, karmel, masę orzechową lub kilka nakładanych na siebie warstw.
W takim przypadku potrzebna jest linia umożliwiająca precyzyjne formowanie i kalibrowanie kolejnych elementów produktu. InPlus Gastro oferuje rozwiązania producenta Rollermac, którego wyposażenie obejmuje m.in. linie laminujące oraz urządzenia przeznaczone do produkcji nugatu, karmelu i batonów energetycznych.
Rozbudowanie linii o dodatkowe moduły pozwala tworzyć bardziej złożone wyroby bez konieczności organizowania całkowicie oddzielnego procesu dla każdego produktu.
Od czego zależy, ile rodzajów batonów można produkować na jednej linii?
Najważniejsza jest nie sama liczba planowanych produktów, ale różnice technologiczne między ich recepturami. Im bardziej elastyczna konfiguracja urządzeń, tym większą liczbę wariantów można wprowadzić do produkcji.
Przed doborem linii należy zwrócić uwagę przede wszystkim na:
- konsystencję masy – innego sposobu podawania może wymagać masa sypka połączona syropem, a innego zwarta masa proteinowa;
- wielkość dodatków – całe orzechy, duże kawałki owoców czy chrupki wpływają na sposób formowania produktu;
- metodę formowania – masa może być walcowana i kalibrowana albo wytłaczana;
- wymiary batonów – urządzenia powinny pozwalać regulować grubość, szerokość i długość produktu;
- sposób chłodzenia – różne receptury wymagają innego czasu potrzebnego do ustabilizowania struktury;
- wykończenie produktu – oblewanie, dekorowanie lub tworzenie wielu warstw wymaga dodatkowych modułów;
- wydajność produkcji – linia musi być dopasowana zarówno do receptur, jak i oczekiwanej liczby kilogramów lub sztuk na godzinę;
- sposób pakowania – końcowy format produktu powinien współpracować z systemem automatycznego pakowania.
Istotne są również zmiany receptur pomiędzy kolejnymi partiami. Linia przeznaczona do produkcji szerokiego asortymentu powinna umożliwiać sprawne czyszczenie oraz zmianę parametrów produkcyjnych.
Jedna linia nie zawsze oznacza jedną konfigurację
Określenie „jedna linia do produkcji batonów” nie musi oznaczać jednego urządzenia wykonującego wszystkie operacje. W praktyce jest to najczęściej zestaw współpracujących ze sobą maszyn odpowiedzialnych za kolejne etapy procesu.
W zależności od produktu linia może obejmować urządzenia do:
- przygotowania i mieszania masy,
- podawania jej do sekcji formującej,
- walcowania lub ekstruzji,
- kalibracji grubości,
- chłodzenia,
- cięcia na odpowiedni format,
- oblewania lub dekorowania,
- ponownego chłodzenia,
- automatycznego pakowania.
Nie wszystkie moduły muszą być wykorzystywane przy każdej recepturze. To właśnie możliwość uruchamiania odpowiednich elementów linii zależnie od produkowanego wyrobu daje zakładowi największą elastyczność.
Jak dobrać linię do produkcji kilku rodzajów batonów?
Jeśli na jednej linii mają powstawać różne batony, jej konfigurację najlepiej planować od konkretnych produktów i receptur. Warto już na etapie inwestycji określić nie tylko pierwszy wprowadzany baton, ale również warianty, które mogą pojawić się w ofercie w przyszłości.
Inna konfiguracja będzie odpowiednia dla producenta planującego trzy odmiany batona zbożowego, a inna dla zakładu, który chce jednocześnie wytwarzać granolę, batony proteinowe, produkty owocowe oraz warianty oblewane czekoladą.
W InPlus Gastro dostępne są zarówno urządzenia przeznaczone do produkcji i laminowania batonów, jak i rozwiązania wykorzystywane przy produkcji wyrobów czekoladowych. Przykładem jest również automatyczna T-line marki Pomati przeznaczona do produkcji czekolad, batonów i pralin czekoladowych. Dobór rozwiązania powinien jednak zawsze wynikać z receptury, zakładanej wydajności i planowanego stopnia automatyzacji.
Podsumowanie
Na jednej linii można produkować wiele rodzajów batonów – od zbożowych, granola i orzechowych, przez batony proteinowe, energetyczne i owocowe, aż po nugaty, produkty wielowarstwowe oraz batony oblewane czekoladą. Rzeczywisty zakres produkcji zależy przede wszystkim od konsystencji stosowanych mas, technologii formowania oraz modułów wchodzących w skład instalacji. Dlatego linię warto projektować nie tylko pod jeden aktualny produkt, ale również pod przyszłe rozszerzenie asortymentu. Odpowiednio dobrana konfiguracja pozwala zmieniać receptury, formaty oraz sposób wykończenia batonów bez konieczności inwestowania w osobną linię dla każdego nowego wariantu.
